٢٠- پوخته‌ی ئه‌و سوودانه‌ی له‌م بابه‌ته‌ وه‌رده‌گیرێن
* گه‌وره‌ترین دۆز و مه‌سه‌له‌ و‌ گه‌وره‌ترین پێویستییه‌ك بریتییه‌ له‌ ته‌وحید و یه‌كتاپه‌رستیی خوای گه‌وره‌ (تبارك وتعالی).

* زوڵم و سته‌م له‌ فه‌رمووده‌ی خوادا كه‌ ده‌فه‌رموێت: وَلَمْ يَلْبِسُوا إِيمَانَهُمْ بِظُلْمٍ [الأنعام:82] بریتیه‌ له‌ شیرك و هاوه‌ڵ بڕیار دان بۆ خوای گه‌وره‌.

* هه‌ر كه‌سێك به‌ ته‌واوی په‌كتاپه‌رستی به‌ جێ هێناو پارێزراو بوو له‌ تاوان و سه‌رپێچی ئه‌وه‌ هێمنی و ڕێنومایی ته‌واوی بۆ هه‌یه‌ له‌ دوا ڕۆژدا، وه‌ هه‌ر كه‌سێك تاوان و سه‌رپێچی بكات له‌ گه‌ڵ بونی یه‌كتاپه‌رستی، ئه‌وه‌ هێمنی و ڕێنومایی ناته‌واوی هه‌یه‌، وه‌ مرۆڤی موشریك و هاوه‌به‌ش بڕیار ده‌ر نه‌ هێمنی و نه‌ ڕێنومایی بۆ هه‌یه‌ به‌ هیچ شێوه‌یه‌ك.

* ئه‌م ئوممه‌ته‌ له‌ سه‌ر سێ پله‌یه‌: سته‌مكار له‌ نه‌فس و ده‌رونی خۆی، مام ناوه‌ند، پێشكه‌وتووله‌ پێشه‌وه‌ به‌ خێر و چاكه‌.

* هه‌ندێ له‌ پێشین شیرك و هاوه‌ڵگیریان كورت نه‌كردۆته‌وه‌ له‌ شیركی گه‌وره‌دا، به‌ڵكو ئه‌وه‌ی كه‌ تاوانه‌ گه‌وره‌كانیش ئه‌نجام ئه‌دات به‌ موشریك وهاوه‌ڵگیر ناویان لێ ناوه‌، به‌ ئیعتیباری ئه‌وه‌ی كه‌ هه‌واو ئاره‌زووه‌كانی خۆیان كردۆته‌ خوایه‌ك جگه‌ له‌ خوا.

* زوڵم و سته‌م سێ جۆره‌: سته‌می گه‌وره‌، كه‌ بریتیه‌ له‌ شیرك و هاوه‌به‌ش بڕیاردان، وه‌ سته‌می به‌نده‌ش له‌ خه‌ڵكی، وه‌ سته‌می به‌نده‌ له‌ نه‌فس و ده‌روونی خۆی.

* به‌ جێ هێنانی ئیمان و باوه‌ڕ به‌ چوار شتی ئه‌بێت: قسه‌و گوفتاری دڵ، قسه‌و گوفتاری زمان، كارو كرده‌وه‌ی دڵ، كارو كرده‌وه‌ی ئه‌ندامه‌كان.

* دوڕووه‌كان به‌ زمانیان شایه‌تیان ئه‌دا به‌ لا اله الا الله و محمد رسول الله، به‌ڵام دڵیان دانه‌مه‌زرابوو وه‌ دانی به‌و شه‌هاده‌یه‌دا نه‌نابوو ته‌نها به‌ زمان ده‌یانگوت و هیچی تر.

* ابوطالب به‌ دڵ دانی نابوو به‌وه‌ی كه‌ پێغه‌مبه‌ر(صلى الله عليه وسلم) ڕاسته‌ به‌ڵام به‌ زار نه‌یووت و دانی پیا نه‌نا له‌ به‌ر ئه‌وه‌ ئه‌و دان پیانانه‌ی به‌ دڵی هیچ سودێكی پێ نه‌گه‌یاندو به‌ بێ باوه‌ڕی مرد.

* هه‌ر كه‌سێ كاری ئه‌ندامه‌كان به‌ ته‌واوی واز لێ بێنێ و نه‌یانكات ئه‌وه‌ كافرو بێ باوه‌ڕه‌.
* مه‌سه‌له‌ی ڕه‌گه‌ز په‌رستی و ده‌مارگیری لای جووله‌كه‌ وای لێ كردن كه‌ شوێن ئیسلام نه‌كه‌وون و شایه‌تی نه‌ده‌ن به‌ لا اله اله الله و محمد رسول الله.

* هه‌ردوو سیفه‌تی به‌ندایه‌تی و پێغه‌مبه‌رایه‌تی( العبودية والرسالة) پیرۆزترین دوو سیفه‌تی پێغه‌مبه‌ری خوان(صلى الله عليه وسلم).

* پێغه‌مبه‌ر (صلى الله عليه وسلم)به‌ندایه‌تی ته‌واوو كامڵی بۆ خوای گه‌وره‌ به‌ جێ هێناو گه‌وره‌ترین و به‌ ڕێزترینی پێغه‌مبه‌رانه‌.

* مانای شایه‌تی دان به‌وه‌ كه‌ محمد(صلى الله عليه وسلم) پێغه‌مبه‌ری خوایه‌: به‌ ڕاست گرتنیه‌تی به‌وه‌ی كه‌ هه‌واڵی پێداوه‌، وه‌ گوێڕایه‌ڵیه‌تی به‌وه‌ی كه‌ فه‌رمانی پێ داوه‌، وه‌ دروكه‌وتنه‌وه‌یه‌ له‌وه‌ی كه‌ قه‌ده‌غه‌ی كردووه‌ سه‌رزه‌نشت و زه‌جری كردووه‌، وه‌ خواپه‌رستیش نه‌كرێت ته‌نها به‌وه‌ نه‌بێت كه‌ ئه‌و دایناوه‌و ڕێگه‌ی پێ داوه‌.

* ئه‌و دوو بناغه‌ گه‌وره‌یه‌ی كه‌ ئیسلامی له‌ سه‌ر وه‌ستاوه‌ بریتین له‌: دڵسۆزی له‌ به‌ندایه‌تیدا بۆ خوای گه‌وره‌، وه‌ به‌ تاك گرتنی خوای گه‌وره‌ش له‌ یاساو ده‌ستوردا و شه‌ریعه‌تدا.

* جووله‌كه‌ باوه‌ڕیان وایه‌ كه‌ عیسا كوڕی زینایه‌-په‌نا به‌خوا-، گاوره‌كانیش باوه‌ڕیان وایه‌ كه‌ كوڕی خوایه‌_ خوا بانتره‌ له‌وه‌ی كه‌ ئه‌وانه‌ ده‌یڵێن _وه‌ مسوڵمانه‌كایش باوه‌ڕیان وایه‌ كه‌ به‌نده‌و پێغه‌مبه‌ری خوایه‌.

* كارو پێشه‌ی پێغه‌مبه‌ر(صلى الله عليه وسلم) له‌ ژیانیدا بریتی بوو له‌ بانگه‌واز بۆ لای خوا.

* جیاكه‌ره‌وه‌ی پێغه‌مبه‌رو شوێن كه‌وتوانیشی له‌ كه‌س و گه‌لانی تر ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ئه‌مانه‌ بانگه‌واز ته‌نها بۆ لای خوا ئه‌كه‌ن.

* نیشانه‌ی بانگخواز ئه‌وه‌یه‌ كه‌ باوه‌ڕی هه‌بێت به‌ ڕێگه‌ی پێغه‌مبه‌ر(صلى الله عليه وسلم) له‌ بانگه‌وازداو شوێنی كه‌وێت له‌ بانگه‌وازه‌كه‌یدا.
* له‌ حیكمه‌ت و دانایی و به‌رچاوڕۆشنی له‌ بانگه‌وازدا ئه‌وه‌یه‌ كه شاره‌زای حاڵی ئه‌و كه‌سه‌ بیت بانگی ده‌كه‌یت و به‌ره‌و ئیسلام ده‌یهێنیت.

* ئه‌و قسه‌یه‌مان كه‌ ده‌ڵێین: یه‌كه‌م كارێك كه‌ بانگه‌وازی بۆ ئه‌كه‌ین شایه‌تی دانه‌ به‌ لا اله الا الله دوو مانا هه‌ڵئه‌گرێت: یان به‌ مانای ئه‌وه‌یه‌ كه‌ له‌ پێش هه‌موو كارێكدا به‌و ده‌ست پێ ئه‌كه‌ین، یان به‌ مانای ئه‌وه‌ی كه‌ ئه‌و كاره‌ گه‌وره‌ترین و گرنگترین كاره‌ له‌ ژیانماندا و هه‌ردوو ماناكه‌ش دروستن.

* په‌یڕه‌وكردنی پێغه‌مبه‌ر(صلى الله عليه وسلم) له‌ بانگه‌وازدا په‌یڕه‌وی هه‌موو پێغه‌مبه‌رانه‌.

* دوعاو پاڕانه‌وه‌ له‌ خوای گه‌وره‌ -سبحانه‌وتعالی- به‌ دوو شێوه‌ ڕێی پێ دراوه‌: به‌ ناوو سیفاته‌كانی، وه‌ به‌ كرده‌وه‌ی چاكی مرۆڤ خۆی.

* ته‌وسوول و به‌ هۆكارگرتنی شیركی بریتیه‌ له‌ ته‌وسوول كردن به‌ هاوارلێكردنی یه‌كێك له‌ دروستكراوه‌كانی خوا.

* پێغه‌مبه‌ری خوا(صلى الله عليه وسلم) گه‌وره‌ترین واسیته‌و نێوه‌نده‌ له‌ گه‌یاندنی بانگه‌وازدا، به‌ڵام ئه‌وه‌ی كه‌ بكرێته‌ نێوه‌ند له‌ به‌ندایه‌تیداو هاوار و به‌ندایه‌تی له‌ خوا به‌رز نه‌بێته‌وه‌ ته‌نها له‌ ڕێگه‌ی ئه‌وه‌وه‌ نه‌بێت ئه‌وه‌ ئاینی جووله‌كه‌و گاورو هاوبه‌ش بڕیارده‌رانه‌و له‌ ئیسلامدا شتی وا نیه‌.

* ته‌وه‌سول و به‌هۆكارگرتنی بیدعی و داهێنراو ئه‌وه‌یه‌ كه‌ هاوارلێكراوه‌كه‌ خوای گه‌وره‌یه‌، به‌ڵام بێجگه‌ له‌وه‌ی كه‌ ئه‌و ڕێی پێ داوه‌.

* به‌ندایه‌تی سێ بناغه‌ی هه‌یه‌: خۆشه‌ویستی، ترس، ئومێد.

* له‌ گه‌وره‌ترینی ئه‌و به‌ڵگانه‌ی كه‌ ته‌وسولو به‌ هۆكارگرتن به‌ كرده‌وه‌ باشه‌كانی مرۆڤ ئه‌بێت، چیرۆكئ ئه‌و سێ كه‌سه‌ن كه‌ چونه‌ ئه‌شكه‌وته‌كه‌وه‌و ده‌رگای ئه‌شكه‌وته‌كه‌یان به‌ سه‌ردا داخرا.

* ئه‌و گومانه‌ی كه‌ هه‌ر له‌ كۆن و نوێوه‌ شه‌یتان له‌ ڕێگه‌یه‌وه‌ چۆته‌ ناو دڵی هاوبه‌ش بڕیارده‌رانه‌وه‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ئه‌وانه‌ كه‌سانێكی تاوانبارو كه‌موو كوڕن ئیتر چۆن خۆیان ڕاسته‌وخۆ داوا له‌ خوا بكه‌ن و هاواری لێ بكه‌ن، له‌ به‌ر ئه‌وه‌ ئه‌بێت له‌ ڕێگه‌ی پێغه‌مبه‌ران و پیاوچاكانه‌وه‌ هاواری لێ بكه‌ن.


و صلی الله علی نبیبنا محمد وعلی اله وصحبه وسلم.