پێوه‌ندی بابه‌ت بنێره‌ نه‌خشه‌ی ماڵپه‌ڕ‌ ئێمه‌ کێین؟ ماڵه‌وه‌
 

 
٤-زولحیججه‌-١٤٢٩ ك به‌رامبه‌ر به‌ ٠٢/١٢/٢٠٠٨ ز
 

پرسیار : بۆ چی پێغه‌مبه‌ران خوای گه‌وره‌ ڕه‌وانی کردن؟ وه‌ڵام: بۆ ڕاگه‌یاندنی به‌ندایه‌تی و یه‌کتاکپه‌رستی خوا نه‌هیکردن له‌ هاوتا و هاوبه‌ش په‌یداکردن بۆ خوا. به‌ڵگه‌مان له‌ قورئاندا :(وَلَقَدْ بَعَثْنَا فِي كُلِّ أُمَّةٍ رَّسُولاً أَنِ اعْبُدُواْ اللَّهَ وَاجْتَنِبُواْ الطَّاغُوتَ... ) سوره‌تی النحل ئایه‌تی 36 .به‌ڵگه‌مان له‌ سوننه‌تدا: (و الأنبياء إخوة و دينهم واحد) [أي كل الرسل دعوا ٌإلى التوحيد]. متفق عليه.

  سه‌ره‌تا :: قورئانی پیرۆز :: هونه‌ری ته‌جوید
print it چاپی بکه comment لێدوان بنێره‌ send mail بینێره بۆ هاوڕێکه‌ت‌
له‌لایه‌ن: ‌‌: کوڕی خاک | خوێنراوه‌ته‌وه‌: ٣٣١ | ڕێكه‌وت: ٢٠٠٦/ ٥/٣٠ | ئه‌م وتاره‌ پاشه‌كه‌وت بكه‌
جۆری فۆنت هه‌لبژێره قه‌باره‌ی تێکسته‌کان دیاری بکه:    فۆنت بنه‌ڕه‌تی بکه‌ره‌وه!

ئه‌لیفی مه‌ددی و حاڵه‌ته‌کانی له‌ خوێندنه‌وه‌و نه‌خوێنده‌وه‌ی.
بۆ ئه‌لیفی مه‌ددی که‌ پیتێکه‌ له‌پیته‌ بزوێنه‌کان(علة) چوار حاڵه‌ت هه‌یه‌:
یه‌که‌م/ خوێندنه‌وه‌ی له‌ هه‌ردوو حاڵه‌تی وه‌ستان و ڕۆیشتندا.
له‌کاتێکدا ده‌بێت که‌ ئه‌لیفه‌که‌ کێشرابێت له‌په‌ڕاوی قورئانداو به‌مه‌رجی ئه‌وه‌ش له‌دوایه‌وه‌ ۆیتێکی زه‌ننه‌دار(ساکن) نه‌هاتبێت.. گرنگیش نیه‌ ئه‌و ئه‌لیفه‌ بۆ تاک(مفرد) بێت یاخود بۆ دووان(مثنی) یان ئه‌لیفی سه‌ر (ی) بێت واته‌ ئه‌لیفی مه‌قصور. وه‌ک:
* وشه‌کانیتَخَافَا مَعَكُمَا وَأَرَى لهقَالَ لَا تَخَافَا إِنَّنِي مَعَكُمَا أَسْمَعُ وَأَرَى[طه‌:46].
*وشه‌یسَنَا له‌ يَكَادُ سَنَا بَرْقِهِ يَذْهَبُ بِالْأَبْصَارِ[النور:43].
* وشه‌ینَجَا له‌وَقَالَ الَّذِي نَجَا مِنْهُمَا وَادَّكَرَ[يوسف:45].

"خوێندنه‌وه‌ی ئه‌لیف له‌ ڕۆیشتن و وه‌ستاندا له‌م حاڵه‌تانه‌دا له‌لای هه‌موو خوێنه‌ره‌کان یه‌کده‌نگیی له‌سه‌ره‌."

دووه‌م/ نه‌خوێندنه‌وه‌ی له‌هه‌ردوو حاڵه‌تی وه‌ستان و ڕؤیشتندا.
مه‌رجه‌که‌شی ئه‌وه‌یه‌ که‌ نه‌کێشراوه‌ له‌ قورئاندا به‌هۆی ئامرازه‌کانی(جزم ، بناء ، ..هتد)..

* نمونه‌ی نه‌خوێندنه‌وه‌ی ئه‌لیف به‌هۆی هاتنی ئامرازێکی جه‌زم له‌پێشییه‌وه‌، وه‌ک له‌ وشه‌کانی تَرَ ، يُؤْتَ ، يَخْشَ ، يَأْبَ له‌ئایه‌ته‌کانی أَلَمْ تَرَإِلَى الَّذِينَ خَرَجُواْ مِن دِيَارِهِمْ[البقرة:243] ، وَلَمْ يُؤْتَ سَعَةً مِّنَ الْمَالِ[البقرة:247] ، وَلَمْ يَخْشَ إِلاَّ اللّهَ [التوبة:18] ، وَلاَيَأْب كَاتِبٌ أَنْ يَكْتُبَ[البقرة:282].

* نمونه‌ی نه‌خوێندنه‌وه‌ی ئه‌لیف(حذف) به‌هۆی(بناء)ه‌وه‌، بریتییه‌ له‌ فرمانی داخوازی ئه‌گه‌ر کۆتایی به‌ پیتی بزوێن بێت ئه‌وا لاده‌برێت(فعل أمر مبني علی حذف حرف علة؛ لێره‌ش ئه‌لیفه‌که‌یه‌)، وه‌ک له‌ وشه‌کانی وَانْهَ ، فَتَوَلَّ له‌ ئایه‌ته‌کانیوَانْهَ عَنِ الْمُنكَرِ[لقمان:17] ، فَتَوَلَّ عَنْهُمْ يَوْمَ يَدْعُ الدَّاعِ إِلَى شَيْءٍ نُّكُرٍ[القمر:6].

** له‌سه‌ر ئه‌م نمونانه‌ی سه‌ره‌وه‌ به‌یه‌کده‌نگی هه‌موو خوێنه‌ره‌کان به‌زه‌ننه‌یی ده‌وه‌ستین له‌سه‌ر هه‌موو دواپیتی ئه‌و وشانه ‌تَرَ ، يُؤْتَ ، يَخْشَ ، يَأْبَ ، وَانْهَ ، فَتَوَلَّ.

به‌ده‌ر له‌ جه‌زم و بیناء، هۆکاری تریش هه‌ن که‌ ئه‌لیفه‌که‌ی تێدا لابراوه‌و ناخوێنرێته‌وه‌ له‌ هه‌ردوو حاڵه‌تی وه‌ستان و ڕۆیشتن، وه‌ک (ما)ی پرسیاری که‌ گرێدراوه‌ به‌ (حرف جر)ه‌وه‌، ئه‌ویش له‌ پێنج جێگه‌ له‌قورئاندا:
1/ وشه‌ی فيم که‌ له‌ بنچینه‌دا(في ما)بووه،‌ له‌ئایه‌تی فِيمَ أَنتَ مِن ذِكْرَاهَا[النازعات:43].
2/ وشه‌ی بم که‌ له‌بنچینه‌دا(بـ ما)بووه‌، له‌ئایه‌تی وَإِنِّي مُرْسِلَةٌ إِلَيْهِم بِهَدِيَّةٍ فَنَاظِرَةٌ بِمَ يَرْجِعُ الْمُرْسَلُونَ[النمل:35].
3/ وشه‌ی لم که‌له‌ بنچینه‌دا(لـ ما)بووه‌، له‌ئایه‌تیوَقَالُوا لِجُلُودِهِمْ لِمَ شَهِدتُّمْ عَلَيْنَا[فصلت:21].
4/ وشه‌ی عم که‌ له‌بنچینه‌دا(عن ما)بووه‌، له‌ئایه‌تی عَمَّ يَتَسَاءلُونَ[النبأ:1].
5/ وشه‌ی مم که ‌له‌بنچینه‌دا(من ما)بووه‌، له‌ئایه‌تی‌فَلْيَنظُرِ الْإِنسَانُ مِمَّ خُلِقَ[الطارق:5].

** له‌م وشانه‌دا خوێنه‌ران یه‌کده‌نگ نین له‌ وه‌ستان له‌سه‌ریان، هه‌ندێکیان وه‌ک (به‌ززی له‌ ئیبن که‌ثیری مه‌ککی)یه‌وه‌ هه‌روه‌ها(یه‌عقوبی به‌صری) هایه‌کی سه‌کتی پێوه‌ ده‌لکێنن له‌یه‌کێک له‌ڕووه‌کانی خوێندنه‌وه‌یان، به‌ڵام هه‌موو خوێنه‌ره‌کانی تر(حه‌فصیش له‌ عاصیمه‌وه‌ له‌گه‌ڵیان) به‌زه‌ننه‌ی دوا پیت که‌ میمه‌ له‌سه‌ری ڕاده‌وه‌ستن، له‌گه‌ڵ سه‌رنجی ئه‌وه‌ی که‌(عم و مم) شه‌دده‌یان له‌سه‌ره‌ و ئه‌وانی تریش میمێکی سووکن.

هه‌روه‌ها دوو وشه‌شه‌مان هه‌یه‌ له‌قورئاندا ده‌که‌ونه‌ ژێر ئه‌م حاڵه‌ته‌وه‌، واته‌ له‌ کاتی وه‌ستان و ڕۆیشتندا لاده‌برێت و ناخوێنرێته‌وه‌، وشه‌ی (ثمودا) ، ئه‌ویش له‌ چوار جێگه‌دا هه‌یه‌ له‌ قورئان:
1/ له‌ئایه‌تیَأَن لَّمْ يَغْنَوْاْ فِيهَا أَلاَ إِنَّ ثَمُودَا كَفرُواْ رَبَّهُمْ أَلاَ بُعْداً لِّثَمُودَ[هود:68].
2/ له‌ئایه‌تیوَعَاداً وَثَمُوداَ وَأَصْحَابَ الرَّسِّ وَقُرُوناً بَيْنَ ذَلِكَ كَثِيراً[الفرقان:38].
3/ له‌ئایه‌تیوَعَاداً وَثَمُودَا وَقَد تَّبَيَّنَ لَكُم مِّن مَّسَاكِنِهِمْ[العنکبوت:38].
4/ له‌ئایه‌تی وَثَمُودَا فَمَا أَبْقَى[النجم:51].

** له‌م وشه‌یه‌دا له‌کاتی وه‌ستان له‌سه‌ری، ئه‌لیفه‌که‌ لاده‌به‌ین و پیتی(د)ه‌که‌ش زه‌ننه‌دار ده‌که‌ین، ئه‌وه‌ش به‌ده‌ر له‌و خوێندنه‌وانه‌ی که‌ ته‌نوینی دوو سه‌ره‌یان هه‌یه‌ له‌سه‌ر وشه‌که‌، له‌لای ئه‌وان وه‌ک مه‌ددی له‌جیاتی(مد العوض) حوکمی ده‌بێت.

هه‌روه‌ها وشه‌یقَوَارِيرَا له‌ئایه‌تیقَوَارِيرَا مِن فِضَّةٍ قَدَّرُوهَا تَقْدِيراً[الإنسان:16].

لاپه‌ڕه:١ | ٢ | ٣
لێدوانی خوێنه‌ران
ژماره‌ی لێدوانه‌کان‌‌‌ [٠]
  ناو

ئه‌گه‌ر کۆمپیوته‌ره‌که‌ت سیسته‌می نووسینی‌ کوردیی سۆرانی تێدا نییه‌، کرته‌ی ئێره‌ بکه ‌(ته‌خته‌کلیلی کوردی)‌.

تكایه‌ ڕه‌چاوی ئه‌م تێبینییانه بكه‌:
١- ڕه‌خنه‌که‌ت بنیاتنه‌ر بێت و مه‌به‌ست سووکایه‌تی نه‌بێت.
٢- ده‌توانیت ده‌ستخۆشی، ڕه‌خنه‌ و پێشنیار له‌سه‌ر بابه‌ته‌که‌ لێره‌وه‌ بنووسیت.
٣- ئه‌گه‌رلێدوانه‌که‌ت جێگای گومانی نادروست بێت، بێ گومان بڵاو ناکرێته‌وه‌.
٤- ناو یان نازناوی خۆتت له‌بیر نه‌چێت .
تێبینی: تكایه لێدوانه‌كه‌ت به ئه‌لفوبێی عه‌ره‌بی بنووسه. به‌كارهێنانی ئه‌لفوبێی لاتینی ته‌نیا بۆ ناو یان وشه‌یه‌كی كورته، نه‌ك تێكڕای لێدوانه‌كه.
 
ناوه‌ڕۆك‌
قورئانی پیرۆز  
پێغه‌مبه‌ری خوا  
فه‌رمووده‌کان  
لێكۆڵینه‌وه‌  
عه‌قيده‌ی ته‌حاوی  
ته‌وه‌ر ‌و گفتوگۆ  
په‌روه‌رده‌ و بانگه‌واز  
دۆسیه‌ی‌ به‌گاوركردن  
دۆسیه‌ی عه‌لمانییه‌ت  
هه‌مه‌جۆره  
پرسیار و فه‌توا
پرسیار بنێره‌  
دوایین پرسیاره‌کان  
خشته‌ی به‌شه‌کان  
پرسیاری هه‌ڵبژارده‌‌  
فه‌توا‌ هاوچه‌رخه‌کان  
سه‌باره‌ت به‌ وه‌ڵامه‌کان  
هه‌مه‌جۆر
ته‌خته‌کلیلی کوردی  
په‌ڕتوکخانه‌  
فلاشگه‌ل  
گۆڕینی فۆنت  
فه‌رهه‌نگۆك‌  
سه‌رنجی خۆت بنووسه
latest
ده‌مڕاسته‌كه‌ی ئاوقاف دیسان شه‌كری شكاند  
نه هروعومه رسيان " لى بودن وبرايه تى بكه نه سه نكى مه حه ك

نه هرو عو مه رسيان


"
 
 
 
© هه‌موو مافێك پارێزراوه‌ بۆ ده‌نگی ئیسلام ١٤٢٩-١٤٣٠