پيتي هێ(هاء)ی مێینه‌(هاء التأنيث)

پيتي(هاء) دوو جۆره‌ له‌ قورئاندا.
یه‌که‌م/ ئه‌وه‌ی وه‌ک پيتي(هاء) کێشراوه‌، پێی ده‌وترێت تێی خڕ(التاء المربوطة).
نمونه‌: أُولَـئِكَ عَلَيْهِمْ صَلَوَاتٌ مِّن رَّبِّهِمْ وَرَحْمَةٌ وَأُولَـئِكَ هُمُ الْمُهْتَدُونَ[البقرة:157] ، وَمَا بِكُم مِّن نِّعْمَةٍ فَمِنَ اللّهِ ثُمَّ إِذَا مَسَّكُمُ الضُّرُّ فَإِلَيْهِ تَجْأَرُونَ[النحل:53] ، [البقرة:110] ، [الشعراء:85].
دووه‌م/ ئه‌وه‌ی کێشراوه‌ وه‌ک تێی کراوه‌(التاء المفتوحه‌).
نمونه‌: وَاذْكُرُواْ نِعْمَتَ اللّهِ عَلَيْكُمْ[البقرة:231] ، ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَل لَّعْنَت اللّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ[آل عمران:61] ، [الروم:50].

ئه‌م دوو جۆره‌ نووسینه‌ش له‌تایبه‌تمه‌ندییه‌کانی کێشرانی عوسمانییه‌ و له‌سه‌ر خوێنه‌ریش پێویسته ئاشنا ببێت به‌هه‌ردوو جۆره‌که‌ بۆ ئه‌وه‌ی له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی که‌ به‌‌ پيتي(هاء) کێشراوه‌ بوه‌ستێت وه‌ک ده‌نگی(هاء) و له‌سه‌ر ئه‌وه‌ش که‌ وه‌ک تێی کراوه‌ نووسراوه‌ بوه‌ستێت به‌ده‌نگی تێ(التاء)..

هه‌رچی ئه‌و وشانه‌ی که‌ به‌تێی کراوه بۆ مێینه‌(التاء التأنیث)‌ کێشراون دوو جۆرن:
یه‌که‌م/ ئه‌وانه‌ی که‌هه‌موو خوێندنه‌وه‌کان به‌تاک(المفرد) ده‌یخوێننه‌وه‌.
ئه‌و وشانه‌ هه‌مووی ژماره‌یان سیازده(13)‌ وشه‌ن و له‌ چلویه‌ک(41) جێگه‌ له‌قورئاندا هاتوون، بۆ خوێندنه‌وه‌ی خیلاف هه‌یه‌، هه‌ندێ له‌ خوێنه‌ره‌کان به‌ هێ(هاء) له‌سه‌ری ده‌وه‌ستن و ئه‌وانی تریش به‌ تێ(تاء). حه‌فصیش له‌وانه‌یه‌ که‌ به‌ تێ(ت) له‌سه‌ری ده‌وه‌ستێ..

وشه‌کانیش ئه‌مانه‌ن:
1/ وشه‌یرَحْمَتَ :
له‌حه‌وت جێگه‌دا به‌ تێی کراوه‌ نووسراوه‌.. ئه‌وانیش:
*أُوْلَـئِكَ يَرْجُونَ رَحْمَتَ اللّهِ وَاللّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ[البقرة:218].
*إِنَّ رَحْمَتَ اللّهِ قَرِيبٌ مِّنَ الْمُحْسِنِينَ[الأعراف:56].
ئه‌وانی تر[هود:73] ، [مریم:2] ، [الروم:50] ، [الزخرف:32] ، [الزخرف:32].
**جگه‌ له‌م جێیانه‌ له‌ هه‌موو قورئاندا به‌ تێی خڕ نووسراوه‌، وه‌ک له‌لَا تَقْنَطُوا مِن رَّحْمَةِ اللَّهِ[الزمر:53].

2/ وشه‌ینِعْمَتَ:
له‌ یازده‌ جێگه‌دا به‌م شێوه‌یه‌ هاتووه‌:
*وَاذْكُرُواْ نِعْمَتَ اللّهِ عَلَيْكُمْ.
*وَاذْكُرُواْ نِعْمَتَ اللّهِ عَلَيْكُمْ إِذْ كُنتُمْ أَعْدَاء فَأَلَّفَ بَيْنَ قُلُوبِكُمْ.
ئه‌وانی تر[المائدة:11] ، [إبراهیم:34 و28] ، [النحل:72 و83 و114] ، [لقمان:31] ، [فاطر:3] ، [الطور:29].
**جگه‌ له‌م جێیانه‌ له‌ هه‌موو قورئاندا به‌ تێی خڕ(ة) نووسراوه‌.، وه‌ک له‌وَإِن تَعُدُّواْ نِعْمَةَ اللّهِ لاَ تُحْصُوهَا إِنَّ اللّهَ لَغَفُورٌ رَّحِيمٌ[النحل:18].

3/ وشه‌یلَّعْنَت:
ته‌نها له‌دوو جێگه‌دا:
*ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَل لَّعْنَت اللّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ[آل عمران:61]
*وَالْخَامِسَةُ أَنَّ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَيْهِ إِن كَانَ مِنَ الْكَاذِبِينَ وَيَدْرَأُ[النور:7].
**جگه‌ له‌م جێیانه‌ له‌ هه‌موو قورئاندا به‌ تێی خڕ(ة) نووسراوه‌، وه‌ک له‌ُأوْلَـئِكَ جَزَآؤُهُمْ أَنَّ عَلَيْهِمْ لَعْنَةَ اللّهِ وَالْمَلآئِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ[آل عمران:87].

4/ وشه‌یامْرَأَتُ:
له‌ حه‌وت جێگه‌دا هاتووه‌:
*إِذْ قَالَتِ امْرَأَتُ عِمْرَانَ.
*وَقَالَ نِسْوَةٌ فِي الْمَدِينَةِ امْرَأَتُ الْعَزِيزِ[یوسف:30].
ئه‌وانی تر[یوسف:51] ، [القصص:9] ، [التحریم:10 و 11] .
**جگه‌ له‌م جێیانه‌ له‌ هه‌موو قورئاندا به‌ تێی خڕ(ة) نووسراوه‌، وه‌ک له‌ُوَامْرَأَةً مُّؤْمِنَةً[الأحزاب:50].

5/ وشه‌یمَعْصِيَتِ:
ته‌نیا له‌دوو جێگه‌دا:
*وَيَتَنَاجَوْنَ بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُولِ[المجادلة:8].
*َلَا تَتَنَاجَوْا بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُولِ[المجادلة:9].

ئه‌وانی تر له‌ داهاتوودا ده‌نووسرێنه‌وه‌ پشت به‌خوا..