رِۆژهه‌ڵاتناس جیبونی اوكلی

دانراوه له‌لایه‌ن: ده‌نگی ئیسلام 

رِۆژهه‌ڵاتناس جیبونی اوكلی


رِۆژهه‌ڵاتناس جیبونی اوكلی له‌ كتێبی ( تاريخ امبراطورية الشرق) چاپی 1870 له‌نده‌ن له‌ لاپه‌رِه‌ 54 دا ده‌ڵێت: 
ده‌ڵێت: بڵاو بوونه‌وه‌ی بانگه‌وازی ئیسلامی، هه‌ر ئه‌وه‌ نیه‌ كه‌ بانگه‌وازه‌كه‌ خۆی شیاوی به‌ره‌و پێش چوون و ته‌كانی له‌ بار بووبێتن، بگره‌ به‌رده‌وام بوون و جێگیر بوونی به‌ درێژایی رِۆژگار وای كردووه‌ كه‌ ئه‌م ئیسلامه‌ به‌رده‌وام هه‌ر له‌ به‌ره‌و پێش چوون تاوداندا بێت. به‌رده‌وام ئه‌و سه‌نگه‌رانه‌ی كه‌ موحه‌ممه‌د له‌ مه‌ككه‌و مه‌دینه‌ بنیاتی نابوون دوای تێپه‌رِ بوونی ده‌ سه‌ده‌ ئێستا بوو ون به‌ هێزێكی پته‌و له‌ نێو ناخ و ده‌روونی هیندی یه‌كان و ئه‌فریقی یه‌كان و توركه‌كان، ئه‌وانه‌ی كه‌ ئێستا هاتونه‌ته‌وه‌ به‌ر قورِئان هه‌وڵ ئه‌ده‌ن كه‌ ده‌گه‌ڵی بچنه‌ پێشێ. 
مسوڵمانان توانیان كه‌ خۆ گری بكه‌ن و ده‌ست له‌ ناو ده‌ست و رِوو به‌رِووی فیتنه‌ی بێ باوه‌رِان ببنه‌وه‌، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی خۆ ئه‌وان خواكه‌ی خۆشیان به‌ چاو نه‌بینی بوو بگره‌ ته‌نها له‌ رِێگه‌ی ئه‌قڵ و هه‌ست و نوستی ئینسانیه‌ته‌وه‌ ده‌ركیان به‌ بوون و گه‌وره‌یی ئه‌و خوایه‌ كردبوو. 
گوته‌ی: ( أشهد ان لا اله الا الله و أن محمداً رسول الله) ئه‌مه‌ له‌ خۆی دا شایه‌تی هێنان بوو به‌ ئیسلام، ئه‌م شایه‌تی دانه‌یان له‌ به‌رده‌م خوایه‌تی خوا وای لێ نه‌كردن كه‌ رِوو له‌ غه‌یری ئه‌و خوایه‌ بن و یه‌كێكی تر به‌ خوا بزانن. نه‌هج و به‌رنامه‌ی ئه‌و پێغه‌مبه‌ره‌ له‌ ژیانی دا كه‌ وای له‌ یارانی خۆی كرد كه‌ رِوو له‌ رِێنمایی و ده‌رچوونیان له‌ تاریكایی یه‌كانه‌وه‌ بۆ رِووناكی بكه‌ن) هه‌موو ئه‌و هه‌ست و نوسته‌ی یارانی كه‌ هه‌یان بوو ته‌واو چوار چێوه‌ی ئه‌قل و خودی دینه‌كه‌ی خۆی بوو.

سەردان:  1508